खैरे र कैलेहरुको एकता हो कम्युनिष्ट एकता

  • प्रकाशित मितिः जेठ 10, 2075
  • 172 पटक पढिएको
  • समय अनलाइन

खैरे र कैलेहरुको एकता हो कम्युनिष्ट एकता

एकता गर्ने घोषणा गरेको झण्डै ८ महिनापछि नेपालका दुई ठूला कम्युनिष्ट पार्टी एमाले र माओवादी केन्द्र एक भएका छन् । एकतापछि बनेको एकीकृत पार्टी नेपालको इतिहासमा मात्रै नभइ एसियामै ब्यालेटबाट सत्तामा पुग्ने ठूलो कम्युनिष्ट पार्टी बन्न पुगेको छ । विश्वकै इतिहासमा हेर्ने हो भने चौथो ठूलो कम्युनिष्ट पार्टी बनेको छ ।

कम्युनिष्टहरु जहिल्यै टुक्रिन मात्र जानेका छन्, उनीहरु विश्वबाटै सकिँदैछन्, लोप हुँदैछन् भन्ने जुन प्रकारको एउटा टिप्पणी आउने गर्थ्याे त्यसलाई अहिलेको एकताले गतिलो झापड हानेको छ ।

तर यो एकतालाई बलियो र मजबुद बनाउने सवालमा भने धेरै काम गर्न बाँकी छ । यो एकता वैचारिक र सैद्धान्तिक रुपमा गहिरो छलफल गरेर भएको एकता होइन । यो त दुबै पार्टीबीच सत्ता साझेदारीमा कुरा मिलेपछि एकता सम्भव भएको हो । तर फेरि सत्ता बाँडफाँडमा कुरा बिग्रिए एकता टुटफुटमा जान्छ कि भन्ने आशंकाहरु जीवितै छन् ।

वैचारिक र सैद्धान्तिक विषयमा गहन रुपमा विचार विमर्श भएर एकता भएको भए हुन्थ्यो भन्ने हो । अहिलेको एकतालाई हेर्ने हो भने हतारो र हचुवाकै भरमा एकता गरेको देखिन्छ । टाउको र शरीर सहितको एकता हुनु पर्थयो । तर अहिले त खाली टाउको मात्रै जोडिएको छ । ४४१ जनाको टाउको जोड्दैमा एकताले चीरस्थायी पाउँदैन । सिंगो शरीर जोडिनु पर्नेमा टाउको मात्रै बाँधिएको छ । यसले एकतामा चुनौती त देखाएको छ । तर एकताको सुरुवाती चरणको रुपमा भने यो एकता घोषणालाई लिन सकिन्छ ।

चुनौती

एकतापछिको कम्युनिष्ट पार्टीका अगाडि अब थुप्रै चुनौतीहरु छन् । एमालेले बुझेको क्रान्ति भिन्दै छ, माओवादीले बुझेको क्रान्ति भिन्दै छ । मार्क्सवाद, लेनिनवादकै कुरामा पनि एमालेको भिन्नै खालको बुझाइ छ । माओवादीको भिन्दै छ । 

माओवादीको सशस्त्र संघर्षको पृष्ठभूमी छ, एमालेको संसदीय संघर्षको पृष्ठभूमी छ । एउटाले सशस्त्र संघर्षलाई गौरवमय भन्ला, अर्कोले संसदीय संघर्षलाई गौरवमय भन्ला । यो इगोको झगडामा बदलिन सक्छ । एउटाले अर्कोलाई नेग्लेट गर्न खोज्यो भने समस्या आउँछ । दुवैले दुवैको संघर्ष र योगदानलाई रिकोग्नाईज गर्ने र बीचको एउटा मध्यमार्ग निकाल्न सकियो भने यो चुनौती पार गर्न सकिन्छ । तर एउटाले अर्कोको अस्तित्व र पहिचान नामेट गर्ने खेलमा लाग्यो भनेदेखि यो एकताको आयु लामो हुनेवाला छैन । एकता स्थायी हुन सक्दैन । 

यस्तै, अब जिल्ला, प्रदेश तथा गाउँकमिटी, भ्रातृ संगठनहरुको व्यवस्थापन ठूलो चुनौती छ । कस्को कति जना संगठनमा राख्ने भन्नेमै विवाद रुमलिन सक्छ । अवसरवादी कार्यकर्ताहरुको भिड दुवै पार्टीमा छ । उनीहरुको समायोजन दुवैलाई सकसको विषय बन्न सक्छ । 

फेरि फुट्छ कि ?

भर्खरै एकता हुन पाएको छैन फेरि फुट्छ कि भनेर बहस गर्नु अहिले नै उपयुक्त नहोला । तथापी अब फेरि यो पार्टी फुट्दैन भन्ने कुनै आधार छैन । नफुट्ने आधार भनेर दुनियाँमा कहिँ पनि हुन्न । जन्म पछि मृत्यु हुन्छ कि हुन्न भन्नु जस्तै हो यो । सगरमाथाको जति उचाइ छ त्यहाँ उत्तिकै गहिरो खाडल पनि छ । त्यसैले यो फुट्छ फुट्दैन भन्दा पनि चीरस्थायी कसरी गराउन सकिन्छ भन्ने सवाल मुख्य हो । 

यदि भिन्न मतलाई पेलेर जान लागियो, एउटाले अर्कोलाई होच्याउन खोजियो भने फेरि पनि त्यो स्थिति आइपुग्न सक्छ । तर अहिलेको एकता भनेको दुवैको आवश्यकता मिलेर बनेको एकता हो, राजनीतिक कारणले सायदै टुटफुट हुन्छ । 

कसरी मिले ?

माआवोदीको संविधानसभा, गणतन्त्र र समावेसिताको एजेण्डा एमालेले आफ्नो बनाइसकेको अवस्था छ । यस्तै एमालेको बहुदलीय जनवाद, संसदीय संघर्ष र बहुदलीय प्रतिष्पर्धाको एजेण्डा माओवादीले आफ्नो बनाइसकेको छ । त्यसैले दुवैले दुवैको एजेण्डालाई आत्मसात गरेको देखिन्छ । 

एकतापछि अब एमाले बिग्रियो है वा अब माओवादी बिग्रियो है भन्ने गरेको सुनेको छु । तर म के भन्छु भने उनीहरु बिग्रनुसम्म बिग्रेर चै अहिलेको यो अवस्थासम्म आइपुगेका हुन् । उनीहरु यतिसम्म बिग्रिए कि त्यो बाहेक बिग्रिने ठाउँ नै थिएन । अब बरु सप्रन्छन् कि भन्ने हो ।

एमाले ०३०/०३५ सालसम्म रातै थियो । अहिले बिग्रदा बिग्रदा कैलो हुन आइपुग्यो । माओवादी पनि ०६२/०६३ सम्म रातै थियो । त्यो पनि बिग्रँदा बिग्रँदा अहिले खैरो हुन आइपुग्यो ।

खैरो र कैलो मिल्तीका नजिक हुन्छन् । त्यसैले पनि अहिले दुवै खैरे र कैलेको एकता भएको हो । 

माओवादी सिंहदरवार बदल्न भन्दै त्याहाँ छिरेको थियो । तर सिंहदरबार धेरै बदलिएको छैन माओवादी बदलियो । त्यसअघि एमाले गएको थियो, उ आफै बदलिएर बस्यो ।

आफू बदलिएका सिंहदरबार नबदलिएका । व्यवस्था परिवर्तन गरेका तर आफूलाई परिवर्तन गर्न नसकेका नेताहरुको पार्टीको एकता हो यो ।  

यो दुवै पार्टीका दुवै नेताको केमेस्ट्रि मिलेर एकता सम्भव भएको हो । माओवादीका अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाल प्रचण्ड कहिल्यै पनि शासित भएर बस्ने व्यक्ति होइनन् । ओली पनि त्यस्तै प्रवृत्तिका व्यक्ति हुन् । त्यही भएर अहिलेका लागि दुवै अध्यक्ष बन्दै स्थायी सरकार सञ्चालनका लागि उनीहरु एक भएका हुन् । यो नेपालका लागि एउटा आवश्यकता पनि थियो । चुनामा सधैं कम्युनिष्ट पार्टीहरुलाई बढी मत आउँथ्यो । तर एक्लाएक्लै चुनावमा उत्रँदा कहिल्यै पनि बहुमत ल्याउन सकेनन् । फाइदा कांग्रेसले लिन्थ्यो । यो कुरालाई बुझेर अहिले दुवैले एकता गरेका छन् । 

अहिलेको अवस्थामा संसदमा एकीकृतपछि बनेको कम्युनिष्ट पार्टीको स्पष्ट बहुमत पुगेको छ । स्थानीय तहमा पनि त्यस्तै एकल सरकार सञ्चालन छ । ७ वटा प्रदेशमध्ये ६ प्रदेशमा एकल बहुमतको सरकार भएको छ । नागरिकले दिएको जनमतको अर्थ पनि दुवै पार्टी एक हुन् भन्ने नै थियो । त्यसैले पनि अहिलेको यो एकता दुवै पार्टीको आवश्यकताले गर्दा हुन पुगेको हो ।   

अब ट्रेण्ड बन्छ 

एकता हुनु राम्रो कुरो हो । हाम्रो जस्तो सानो देशमा धेरै पार्टीको आवश्यकता नै छैन । त्यसमाथि कम्युनिष्ट कम्युनिष्ट भन्ने, विचार एउटै देखाउने तर सानो सानो झुण्डमा बस्नु भन्दा मिलेर ठूलो बनेर बस्नु उचित हो नि ।

यो एकताले एक खालको ट्रेण्ड सृजना गर्छ । कस्तो भन्नुहुन्छ भन्दा, बाख्रा बाख्रासँग, भेडा भेडासँग भन्ने खालको ट्रेण्ड आउँछ ।

अब कम्युनिष्टमा पनि अतिक्रान्तिकारीहरु विप्लबसँग मिल्न जान्छन् । सुधारवादी क्रान्तिकारीहरु अहिलेको एकतामा आउँछन् । र नेपाल मजदुर किसान पार्टी चाहिँ कहिल्यै कतैतिर नजाने दुवैलाई नराम्रो मात्रै भनेर बसिरहने प्रवृत्ति छ । त्यो एक ठाउँमा रहन्छ । अबको केही वर्षपछि नेपालमा ३ वटा मात्रै कम्युनिष्ट पार्टी रहने दिसामा अहिलेको एकताले बाटो तय गरिदिएको छ ।

प्रजातान्त्रिक धारको कांग्रेसलाई अहिलेको एकताले ठूलो दबाव सृजना गरेको छ । सम्भवतः कांग्रेसको इतिहासमै अहिलेसम्मको दबाव परेको थिएन त्यस्तो दबाव छ । सदनमा प्रमुख प्रतिपक्षी त कांग्रेस हो । तर उ हेल्पलेसको अवस्थामा छ ।

अब कांग्रेसले पनि प्रजातान्त्रिक धारलाई समेट्दै गोलबन्द गर्न सक्नुपर्छ होइन भने उसको अस्तित्व धरापमा पर्ने अवस्था छ । शेरबहादुर देउवाकै नेतृत्व रहिरह्यो भने झनै कांग्रेस क्षयीकरण भएर सकिनेवाला छ । यो उसकै पार्टीभित्रका नेताहरुले पनि भन्दै आएको कुरो हो । त्यसैले अब उसले पनि एकताका लागि प्रजातान्त्रिक धारसँग हात अघि बढाउनु जरुरी छ ।

अब गर्नुपर्ने काम 

एकता भएको पार्टीकै बहुमतको सरकार छ । अब नागरिकको चाहना, विकास र समृद्धिका सपना पुरा गर्नेतर्फ समय खेर नफाली पाइला चाल्नु जरुरी छ । काम नगर्ने खाली गफ मात्रै ज्यादा गर्ने काम भयो भने नागरिकले फेरि पनि यसको विकल्प खोज्नेवाला छन् ।

चुनावका बेला जुन संकल्प गरेर घोषणापत्र जारी गरिएको थियो । त्यसलाई पूरा गराउँदै नेपाललाई आत्मनिर्भर बनाउने कामहरु हुन सक्यो भने कांग्रेस लगायतका अन्य पार्टीहरुको अवस्था नागरिकको नजरमा झनै कमजोर हुँदै जानेवाला छ । यदि योबेला पनि काम हुन सकेन, खाली झुटको खेती बाँड्ने काम भयो भने पाँच वर्षपछि फेरि उनीहरुको हालत खराब हुनेवाला छ ।

नेपालीको चाहना धेरै छैन 

राजनीतिक परिवर्तन आएको भनेर भाषण त गरिएको छ तर यो परिवर्तन गाउँगाउँसम्म पुग्न सकेको छैन । गरीबका झुपडी र गरिखाने वर्गसम्म पुगेको छैन । खाली हुनेखानेहरुकोमा, शहर बजार वरिपरि मात्रै घुमेको छ ।

नेपालीले सुशासनयुक्त नेपाल देख्न सकेका छैनन् । खुलेआम भ्रष्टाचार, सस्थागत सिण्डिकेट जहाँतहीँ छ । यसको अन्त्य खोजेका छन् ।

नेपाल कहिले पनि सिस्टममा चलेन, जहिल्यै हचुवाको भरमा चल्यो । पावर छ, पैसा छ भने ऐन कानून सबै मिचेर जे पनि हुने । छैन भने सबै प्रकृया पुर्याए पनि केही नहुने अवस्था जुन थियो त्यस्तो अवस्था परिवर्तन गर्नु जरुरी छ । अहिले पनि परिवर्तन भइसकेको अवस्था छैन ।

हाम्रो परराष्ट्र नीति, सुरक्षा मामिला र विकासका कुरा कहिल्यै निर्धारित भएनन् । ९÷९ महिनामा फेरिने सरकारैपिच्छे यस्ता नीतिहरु आफू अनुकुल चलाइए । अब एउटा स्थायी परराष्ट्र नीतिको आवश्यकता छ । सुरक्षा मामिलामा पनि एक मत हुनु जरुरी छ । विकास र समृद्धिको अभियानलाई जतिसक्दो चाँडो थालनी गर्नुपर्ने छ ।

हाम्रो परराष्ट्र नीति बलियो नहुँदा विदेशीले हेप्न छाडेका छैनन् । कुनै देशको प्रधानमन्त्री आउँछ उसले उतैबाट कुन प्रान्तलाई के दिने भनेर घोषणा गर्छ । यो भनेको हामीलाई हेपेको हो । त्यसैले बलियो परराष्ट्र नीतिको आवश्यकता छ ।

अब टाउकैदेखि क्लिन र सुशानयुक्त, पारदर्शी र स्वच्छ नेपाल बनाउने काममा यो पार्टीले महत्वपूर्ण भूमिका खुल्नुपर्ने छ । देशमा कृषि क्रान्ति, औद्योगिक क्रान्ति तथा रोजगारीको व्यवस्था गर्नु जरुरी छ । अब गफ हाँक्ने होइन कि काम गरेर देखाउनुपर्ने चुनौती खडा भएको छ ।

प्रतिक्रिया दिनुहोस

समय नेटवर्क मिडिया प्रा.लि. इटहरी उपमहानगरपालिका, सुनसरी, कोशी, नेपाल

फोन नं.: ९८४२५५३५५५, ०२५–५८७३८४

मोबाइल नं.: 9842553555

सूचना विभाग दर्ता नं.: 1366/75-76

प्रेस काउन्सिल दर्ता नं.: 663/2075-076

इमेल: [email protected] / [email protected] / [email protected]


समय नेटवर्क मिडिया प्रा.लि द्वारा संचालित टिमहरु

अध्यक्ष

नारण प्रसाद तिवारी (सानु)

सम्पादक

निशा निरौला

कार्यकारी सम्पादक

N/A

फोटो पत्रकार

नविन बस्नेत

लेखक

विरेन्द्र कार्की

प्रबन्ध निर्देशक

जीवन फुयाल

बाजार व्यवस्थापक

सागर भट्टराई

उर्लावारी संवाददाता

किरण निरौला

बेलबारी संवाददाता

हिमांशु राय

धनकुटा संवाददाता

नगेन्द्र फुयाल

डेस्क रिपोटर

रमेश लुइटेल(अवि)

सल्लहकार

सन्देश श्रेष्ठ, आकाशहाङ लिम्बु, बलराम आचार्य, रियन्द्र गुरागाई, विकास भट्टराई, तेजबहादुर पुरी, डा. राजेन्द्र पोखरेल, देशबन्धु कार्की

कम्पनी दर्ता प्रमाणपत्र नं.: २०५७२३/७५/७६ / स्थायी लेखा नं.: ६०६५२१६७९

Copyright © 2017 / 2019 - Samayaonline.com All rights reserved